W rozdziale tym i dwu następnych omówiona jest budowa kwiatu roślin okrytonasiennych i powstałych z niego utworów, mianowicie owocu i nasienia. Filogeneza i morfologia kwiatu oraz jego części składowych są przedmiotem licznych dyskusji w piśmiennictwie botanicznym. Stara, klasyczna teoria (Eames> 1961) homo-logizuje kwiat z pędem, tj. traktuje kwiat jako jednostkę składającą się z osi (dno kwiatowe - leceptaculum) i przydatków liściowych (części, czyli organy kwiatowe). Oś jest stosunkowo krótka i cechuje ją ograniczony wzrost. Części kwiatowe dzieli się na sterylne i płodne, czyli rozrodcze (rys. 18.1). Mega-sporogeneza i mikrosporogeneza zachodzą w oddzielnych organach kwiatowych, które mogą występować w tym samym kwiecie lub w różnych kwiatach. Części kwiatowe związane z megasporogenezą tworzą razem słupkowie (gynaeceum, od greek, gynaikeion - część domu przeznaczona dla kobiet). Podstawową jednostką słupkowia jest owocolistek (caipellum, od greek, kaipos - owoc)
Który zazwyczaj traktowany jest jako megasporofil. W skład słupkowia wchodzi jeden lub więcej owocolistków. Część megasporangial-ną kwiatu określa się również terminem słupek (pistillum, co w jęz. łac. oznacza tłuczek). Słupek może być utworzony z jednego owocolistka (słupek prosty) lub z kilku owocolistków (słupek złożony). Gdy słupkowie składa się z pojedynczego owocolistka lub kilku zrośniętych ze sobą owocolistków, wtedy określenia "słupek" i "słupkowie" odnoszą się do tego samego utworu. Jeżeli jednak słupkowie utworzone jest z kilku oddzielnych owo-colistków, wtedy składa się ono również z kilku odrębnych słupków. Mimo że sugerowano zaniechanie używania terminu "słupek" (Parkin, 1955), stosuje się go w dalszym ciągu. Niektórzy autorzy zastępują ten termin określeniem "zalążnia", lecz wyraz ten oznacza tylko dolną część słupka. Pozostałe części słupka stanowią szyjka (stylus) i znamię (stigma). Owocolistki otaczają zalążek (ovulum) lub zalążki powstające z łożyska (placenta, w jęz. łac. oznacza placek lub łożysko).
Ośrodek (nucellus) stanowiący centralną część zalążka zwykle traktowany jest jako megasporangium. Wewnątrz me-gasporangium rozwija się funkcjonująca roegaspora, z której powstaje gametof it żeński - woreczek zalążkowy. Ze względu na procesy zachodzące w słupkowiu zwykle określa się je jako żeńską część kwiatu. Wszystkie części kwiatowe, w których wytwarzają się mikro-spory nazywane są pręcikowiem {androeceum, od greek. andioikeion - część domu zajmowana przez mężczyzn). Poszczególne człony pręcikowia stanowią pręciki (stamina). Pręcik powszechnie interpretowany jest jako mikrosporofil, a jego części nazywane komorami pyłkowymi lub workami pyłkowymi uważane są za mikrosporangia. Komory pyłkowe wchodzą w skład p y 1 n i k a (antheia). Mikrospora rozwija się w gametof it męski - ziarno pyłku. Ponieważ gametogeneza zachodzi w pylniku, pręcikowie stanowi męską część kwiatu. Sterylnymi częściami kwiatu są płatki (petala, w jęz. greek, oznacza liście kwiatowe).